Ana içeriğe atla
Saha testi, robotun donanımını ilk çalıştırmadan önce adım adım doğrulamak için hazırlanmıştır. Her adım bir öncekine dayanır; sırayı atlamayın.
Motor adımlarında robotu tekerlekleri havada kalacak şekilde bir kutunun üzerine koyun. Testlere başlamadan önce Pil ve Kullanım Güvenliği sayfasını okuyun.

Test Ortamının Hazırlanması

GPIO ve PWM erişimi için test komutları root kabuğunda çalıştırılır. Kurulum türünüze göre ilgili sekmedeki komutları uygulayın.
Robot servisi kuruluysa önce durdurun ve root kabuğuna geçin.
ROS ortamını ve libgpiod v2 Python yolunu yükleyin, donanım dosyasının yolunu HW değişkenine atayın.
Testler bittiğinde root kabuğundan exit ile çıkıp servisi yeniden başlatın.
Bazı adımlarda ikinci bir terminal gerekir. Her yeni terminalde yukarıdaki ortam komutlarını tekrar çalıştırın.

1. Hazırlık

  • /boot/uEnv.txt dosyasında PWM overlay’leri etkin, çakışan overlay’ler kapalı (PWM ve UART ayarları)
  • Enkoderler ve çizgi sensörü 3,3 V ile besleniyor (sensörde “3.3V” köprüsü lehimli), L298N üzerindeki ENA/ENB jumper’ları çıkarılmış
  • Pinler çözülüyor ve çakışma yok
Çıktıda her GPIOxx bir gpiochipN:line hattına, her PWM kanalı bir pwmchipN çipine çözülmelidir. “not found” hatası alırsanız gpioinfo | grep -i gpio komutuyla karttaki hat adını bulun ve hardware.yaml dosyasına bu adı ya da gpiochipN:line biçimini yazın.

2. IMU

İkinci bir terminalde açısal hızı izleyin.
  • Açılışta “gyro bias” satırı görünüyor (robot bu sırada hareketsiz olmalı)
  • Robot dururken z ≈ 0 (±0,01 rad/s)
  • Robotu yukarıdan bakıldığında saat yönünün tersine çevirince z pozitif oluyor
z negatifse kart ters takılmıştır. Bu durumda ugv_description/config/robot.yaml dosyasında imu.roll: 3.14159 olarak ayarlayın (kitte bu şekildedir). Düzeltme TF üzerinde yapıldığı için ham /imu/data_raw yine negatif görünür. Doğrulamayı tam robotta yapın: robot yerinde sola dönerken hem /wheel/odom hem de /odometry/filtered konusundaki angular.z pozitif olmalıdır. Ters ise harita ayna görüntüsü gibi çıkar.

3. Motor Yönleri

Robotun arkasında durup öne (çizgi sensörüne) doğru bakın. Komut önce left, sonra right tekerini döndürür.
  • Önce sol, sonra sağ teker dönüyor. Ters sırayla dönüyorsa hardware.yaml dosyasında left ve right bloklarını (yön ayarlarıyla birlikte) yer değiştirin; aksi hâlde robot ileri gider ancak sağ/sol dönüşler ters olur
  • Her teker robotu ileri götürecek yönde dönüyor. Dönmüyorsa komutun önerdiği invert düzeltmesini yapın
  • Teker hiç dönmüyorsa IN pinlerini, PWM kanalını, EN jumper’ını ve motor beslemesini kontrol edin

4. Enkoderler

  • Tekeri elle tam bir tur ileri çevirince sayım pozitif ve yaklaşık 2184 (x4: 546 × 4)
  • Gösterilen ppr≈ değeri 546’dan çok farklıysa motor farklı redüktörlüdür; encoder.ppr değerini düzeltin
  • hata sayacı 0 kalıyor. hw_check sweep sırasında yüksek duty değerlerinde artıyorsa olaylar kaçıyor demektir; hw_check pins çıktısında libgpiod python API: v2 yazdığını doğrulayın (v1’in olay tamponu bu motor için küçüktür)
  • Sayım yönü ters ise enc_invert: true ayarlayın (hw_check motors de bunu önerir)

5. Hız Aralığı

Ölçümü pil doluyken (3S: 12,0–12,6 V) yapın. Zayıf pilde motorlar aynı duty değerinde çok daha yavaş döner ve yük altında gerilim çöküp iki teker birden durabilir; bu ölçümle ayarlanan değerler pil dolduğunda yanlış olur. 3S Li-Po pili 10,5 V’un altına indirmeyin.
  • pid.min_duty ← tekerin dönmeye başladığı duty değeri
  • max_wheel_speed ← %100 duty’de iki tekerden yavaş olanının hızı

6. Kapalı Çevrim Sürüş

Bilgisayarın tarayıcısından http://<gemstone-ip>:8000 adresini açın, Manual moda geçip robotu sürün. İkinci bir terminalde teker hızlarını izleyin.
Dizideki değerler sırasıyla [hedef_sol, ölçülen_sol, duty_sol, hedef_sağ, ölçülen_sağ, duty_sağ] şeklindedir.
  • Ölçülen hızlar hedefe oturuyor ve salınım yok. Salınım varsa pid.kp değerini düşürün, hız hedefin altında kalıyorsa pid.ki değerini artırın
  • Robot düz giderken sapmıyor (iki teker aynı hızda)
  • Acil durdurma (Boşluk tuşu) motorları anında kesiyor

7. Odometri Kalibrasyonu

  • Düz 1 m: Arayüzden düz sürün, /wheel/odom konusundaki x değerini şerit metreyle karşılaştırın → robot.yaml içindeki wheel_radius × (gerçek / ölçülen)
  • Yerinde 5 tur: /wheel/odom açısını gerçek açıyla karşılaştırın → wheel_separation × (ölçülen / gerçek)
  • 5 turdan sonra EKF’nin (/odometry/filtered) yaw değeri gerçeğe teker odometrisinden daha yakın

8. Lidar

Lidar bağlantısı arayüzdeki Lidar panelinden seçilir (varsayılan USB). Panel portu ve tarama hızını gösterir; seçim robotta saklanır.
  • Lidar başlığı dönüyor ve panelde yaklaşık 5–8 Hz görünüyor (ya da ros2 topic hz /scan)
  • USB: Panel “no lidar port” diyorsa ls /dev/serial/by-id/ çıktısı boş olabilir; minimal imajda CP210x sürücüsü eksiktir (lsmod | grep cp210x). CP210x sürücüsü
  • GPIO: “operation timeout” hatası alıyorsanız TX/RX hatlarının çapraz bağlandığını (lidar TX → pin 26), dmesg çıktısında 2b300000.serial: ttyS0 satırının bulunduğunu ve ugv-bt-off, uart-ttys0, ecap2 overlay’lerinin etkin olduğunu kontrol edin. Sorun sürerse gpio.duty_percent değerini 75’e düşürün (motor gürültüsü UART’ı bozabilir)
  • Lidarın açısı doğru. Robotun tam önüne (çizgi sensörü tarafına, ortalı, 30–40 cm uzağa) lidar yüksekliğinden uzun bir kutu koyun; 1 m içinde başka bir cisim olmasın. Kutunun /scan içindeki açısı a ise robot.yaml → lidar.yaw = -a (radyan) olarak ayarlayın. Kitte lidar 180° dönük takılıdır: kutu yaklaşık ±180°‘de görünür ve yaw ≈ 3,14 olur. Açı yanlışsa harita sürüş sırasında kayar ve dönüşlerde dağılır
  • Lidar freni (varsayılan olarak açık, control.yaml → safety.enabled): robot öndeki kutuya yaklaşık 0,10 m kala duruyor, yanından geçtiği duvar nedeniyle yavaşlamıyor

9. Çizgi Sensörü ve İzleme

Robot line:=true ile çalışırken ham ölçümleri izleyin.
  • D1 … D8 değerleri (mV) akıyor. Akmıyorsa Deneyap TX → pin 10, RX → pin 8 bağlantılarını, ortak GND’yi ve yazılımın yüklü olduğunu kontrol edin; günlükte “no data from the Deneyap” uyarısı aranabilir
  • Sensör 3–6 mm yükseklikte ve beyaz ile siyah arasında her kanalda yüzlerce mV fark var (fark 100 mV civarındaysa sensör çok yüksektedir)
  • Kalibrasyon başarıyla tamamlanıyor
  • Web panelinde başlat → beyaz → siyah sırası çalışıyor; robot Idle modunda kalıyor ve sürüş engelleniyor. Kayıtlı mV tablosu doluyor ve yeniden açılıştan sonra korunuyor
  • Aynı yüzeyi iki kez ölçmek hata veriyor ve önceki kayıt değişmiyor. Bağlantı kesildiğinde veya mod değiştiğinde işlem kapanıyor
  • ros2 topic echo /line/state --field sensors çıktısında beyazda tüm kanallar false, siyahta true
  • Siyah bant sensörün altında soldan sağa kaydırıldığında true değeri soldan sağa ilerliyor. Ters ilerliyorsa A0…A7 kabloları ters takılmıştır
Her iki bağlantı türünde:
  • Robot çalışırken /line/state konusunda çizgi soldayken position değeri pozitif
  • Pistte arayüzden Line follow modunu deneyin. Önce speed: 0.10 ile başlayın, ardından control.yaml içindeki kp, kd ve speed değerlerini ayarlayın

10. Haritalama

  • Arayüzden yavaşça sürerken harita oluşuyor ve duvarlar çift görünmüyor
  • Save map ile ~/ugv_maps/<isim>.{pgm,yaml,posegraph,data} dosyaları oluşuyor

11. Kayıtlı Haritada Hedefe Gitme

Robotu haritalamaya başladığınız noktaya ve aynı yöne bakacak şekilde yerleştirin.
  • Arayüzde Click → goal seçeneği açıkken haritaya tıklandığında robot o noktaya gidiyor (mod: NAV)
  • Yol sırasında bir sürüş tuşuna basıldığında robot manuel moda geçip durur